Эмне үчүн бизге үнөмдөө керек?

Үнөмдөө - бул сен дароо коротуунун ордуна бөлүп койгон акча. Алар жөн гана өзгөрүүлөрдү сактай турган жай эмес, өзүңдү ишенимдүү сезип, кыялдарыңа жетүүгө жардам берген курал. Жаңы оюн сатып алуу же тамактануу канчалык азгырылбасын, бир аз акчаны четке кагуу сага эркиндикти жана келечек үчүн коопсуздукту берет.

Бул жерде эмне үчүн үнөмдөөнүн кээ бир себептери бар:

• Каржылык жаздык: Үнөмдөө телефонуңдун бузулушу же окуу китебин сатып алуу сыяктуу күтүүсүз кырдаалдар менен күрөшүүгө жардам берет.
• Максатка жетишүү: Жаңы велосипед, достор менен саякат же соонун кулакчындарды каалайсыңбы? Акча топтоо сени бул кыялдарга жакындатат.
• Финансылык көз карандысыздык: Кичинекей аманаттар деле акчаны кантип туура башкарууну үйрөтөт жана чыгашалар көбөйүп кеткенде, сени бойго жеткенге даярдайт.
• Азыраак стресс: Акчаң үнөмдөлсө, капысынан чөнтөк акчаң түгөнүп калат деп кабатырланбайсың.

Финансылык максаттарды кантип коюу керек?

Сактоо иштерин жүргүзүү үчүн сен эмне үчүн сактап жатканыңды билишиң керек. Каржылык максаттар процессти маңыздуу кылууга жардам берет жана үнөмдөөгө түрткү берет. Бул максаттарды кантип коюу керек:

1. Эмне каалап жатканыңды аныкта: Сен үчүн эмне маанилүү экенин ойлон. Бул кичинекей нерсе болушу мүмкүн, 3000 сомго жаңы рюкзак, же 30 000 сомго ноутбук сыяктуу чоң нерсе.
2. Максатыңды конкреттүү кыл: "Мен сонун нерсени каалайм" дегендин ордуна, анын эмне экенин жана анын баасы канча болорун чеч. Мисалы: "Жаңы жылга чейин зымсыз наушниктерге 2000 сом үнөмдөгүм келет".
3. Мөөнөтүн белгилөө: Канча убакыт сактоону чеч. 5 айда 5000 сом керек болсо, айына 1000 сом үнөмдөө керек дегенди билдирет.
4. Аны этаптарга бөл: Кирешеңден канча үнөмдөөгө болорун эсепте. Мисалы, айына 2000 сом (25%) чөнтөк акчаң болсо, 500 сомду (25%) бөлүп, калганын муктаждыктарыңа жана каалооңо жумша.
5. Прогрессиңе көз сал: Максатыңа кантип жакындап жатканыңды көрүү үчүн канча үнөмдөгөнүңдү жаз.

Кантип сактоону башташ керек?

Чөнтөк акчаң болсо дагы, үнөмдөөнү баштоо көрүнгөндөн оңой. Муну адатка салууга кээ бир кадамдар:

1. Сактоо максатын кой: Ай сайын канча акча бөлөөрүңдү чеч. Мисалы, 20 % чөнтөк акча.
2. Дароо үнөмдөө : Акчаны алаарда кокустан коротпоо үчүн анын бир бөлүгүн аманатка сал. Эгер сенде бар болсо, өзүнчө конверт, «копилка» же банк эсебин колдонсоң болот.
3. Керексиз чыгымдарды кыскарт: Күнүмдүк тамак же керексиз оюндарды сатып алуулар сыяктуу эмнелерди кыскарта аларыңды ойлонуп көр.
4. 50/30/20 эрежесин колдон: Башка макалаларыбызда айтылгандай, кирешеңдин 20% үнөмдөөгө, 50% муктаждыктарга жана 30% каалоолорго жумшаса болот.
5. Сабырдуу бол: Сактоо акырындык менен өсөт, бирок убакыттын өтүшү менен кичинекей өлчөмдөр да чоң суммага чейин кошулушу мүмкүн. Мисалы, айына 500 сом үнөмдөө менен бир жылда 6000 сомго ээ болосуң.

Бул эмне үчүн сага маанилүү?

Үнөмдөө бул өзүңдүн ырахаттан баш тартуу эмес, келечекти пландаштыруу жана кам көрүү. Аз өлчөмдө болсо да үнөмдөөнү азыр баштасаң болот. Бул тартипке үйрөтөт, максаттарыңа жетүүгө жардам берет жана сен билим алуу же саякат сыяктуу чоң чыгымдарды башкарууга туура келген чоңойгонго даярдайт.